23 Nisan, Türkiye’nin dünyaya armağan ettiği bir bayram… Ancak 23 Nisan tek bir bayram da değil, 3 bayramın aynı gün kutlandığı bir gün. 23 Nisan 1920 Büyük Millet Meclisi’nin açılışı, 1 Kasım 1922 Saltanat’ın kaldırılması ve 23 Nisan Çocuk Haftası…

Türkiye Büyük Millet Meclisi nasıl açıldı?

19 Mayıs 1919’da Samsun’a ayak basan Mustafa Kemal Paşa, Anadolu’da bir Meclis’in kurulmasını istiyordu. Amasya Tamimi ile Erzurum ve Sivas kongrelerinde alınan kararlarla “ulusun egemenliğini yine ulusun azim ve kararlılığı sağlayacağı” fikri yerleşmiş oldu.

1919 sonbaharında yapılan seçimlerden sonra, Osmanlı Mebusan Meclisi 12 Ocak 1920'de, 168 üyesinden 162'sinin katılımıyla toplandı. Mustafa Kemal, Erzurum mebusu seçilmişti ancak o Ankara'da kaldı. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti yanlısı milletvekillerinin çoğunlukta olduğu bu Meclis, 28 Ocak 1920'de yaptığı gizli oturumda Misakımilli'yi kabul etti. İstanbul'un 16 Mart'ta işgali ve Milli Mücadele yanlılarının tutuklanmaya başlamaları üzerine milletvekilleri ve aydınlar, Ankara'ya gitmeye başladı. Mebusan Meclisi de 18 Mart'ta son kez toplanarak, Meclisin süresiz olarak tatil edilmesini kararlaştırdı.

Mustafa Kemal, 19 Mart 1920'de yayımladığı genelgeyle “Ankara'da olağanüstü yetkili bir Meclis”in toplanacağını duyurdu.

23 Nisan 1920'de, Hacıbayram Camisi'nde cuma namazı kılınıp, kurbanlar kesildikten sonra ilk TBMM, İttihat ve Terakki Kulübü olarak yapılan binada açıldı. Cumhuriyet’e giden yolda büyük adımlar atılmasını sağlayacak Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 102 yıl önce 23 Nisan'da açılması, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurtuluş mücadelesinin en önemli safhalarından birisi oldu.

Saltanat'ın kaldırılması

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin 1 Kasım 1922'de kabul ettiği 308 numaralı "Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin, hukuku hâkimiyet ve hükümranının mümessili hakikisi olduğuna dair" adlı kararnamesi ile saltanat resmen kaldırılmış oldu. Bu kararla Osmanlı Devleti resmen sona ermiş oldu.

1 Kasım 1922'de saltanat kaldırılınca. "1 Kasım Millî Hakimiyet Bayramı" olarak kabul edildi. 1 Kasım, "Hakimiyet-i Milliye Bayramı" olmasına rağmen bu tarihten sonra Meclis'in açılış tarihi olan 23 Nisan, Millî Hakimiyet Bayramı olarak kutlandı ve zamanla 1 Kasım tarihi unutuldu.

Nitekim 1935'te bayramlar ve tatil günleriyle ilgili kanun değiştirirken "23 Nisan Millî Bayramı", "23 Nisan Millî Hakimiyet Bayramı" olarak değiştirildi.

23 Nisan çocuklara armağan edildi

Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucu Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk, 23 Nisan 1921'de Milli Bayram olarak kutlanmasına karar verilen 23 Nisan Bayramı'nı, 23 Nisan 1929 tarihinde çocuklara armağan etti. Böylece 23 Nisan ilk defa, 1929 yılında Çocuk Bayramı olarak kutlandı.

23 Nisan, 27 Mayıs 1935 tarihinde çıkarılan Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun ile "Ulusal Egemenlik Bayramı" olarak kutlanmaya devam edildi. 1981 tarihli Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun'da, 20 Nisan 1983'te yapılan değişiklikle, 23 Nisan Ulusal Egemenlik Bayramı'nın adı, "Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı" olarak değiştirildi.

1979 yılında ilk olarak 6 ülkenin katılmasıyla uluslararası boyuta taşınılan bu milli bayramda, dünyanın bir çok ülkesinden çocuklar Türkiye'ye gelmeye başladı. Türkiye, dünyada çocuklarına bayram hediye eden ve bu bayramı bütün dünya ile paylaşan ilk ve tek ülke.