Savaşın enerji faturası ağırlaştı: 50 günde 50 milyar dolarlık kayıp
 

İran ile ABD ve İsrail arasında varılan ateşkes sonrasında Hürmüz Boğazı da tam olarak gemi trafiğine açıldı.

Savaşın şimdilik sona ermiş görünmesinin ardından, ekonomik maliyetler de gün yüzüne çıkıyor.

İran Savaşı’nın başlamasından itibaren geçen yaklaşık 50 günlük süreçte, küresel enerji piyasalarında ciddi bir arz kaybı yaşandı.

Reuters verileri ve analist değerlendirmelerine göre, üretilemeyen ham petrolün ekonomik karşılığı 50 milyar doları aştı.

500 MİLYAR VARİL, PİYASADAN ÇEKİLDİ

Savaş süresince yaklaşık 500 milyon varil petrolün küresel piyasaya girmediği hesaplandı. Bu miktarın etkisi, dünya genelinde haftalar süren ulaşım ve ekonomik faaliyetlere denk gelen bir kesinti ölçeğinde değerlendiriliyor.

Analistlere göre bu kayıp;

Küresel havacılığın yaklaşık 10 hafta durması

Dünya kara taşımacılığının 11 gün kesilmesi

Küresel ekonominin 5 gün boyunca petrolsüz kalması

gibi senaryolarla kıyaslanabilecek büyüklükte.

BÖLGESEL ÜRETİM SERT ETKİLENDİ

Mart ayında Körfez bölgesinde günlük yaklaşık 8 milyon varillik üretim kaybı yaşandı. Bu rakam, dünyanın en büyük enerji şirketlerinin toplam üretim seviyelerine yakın bir düşüşe işaret ediyor.

Körfez Bölgesi’nde ayrıca jet yakıtı ihracatında da ciddi gerileme görüldü. Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Bahreyn ve Umman’ın ihracatı kısa sürede milyonlarca varil seviyesinden sert biçimde düştü.

HAVACILIK VE TAŞIMACILIKTA EŞDEĞER ŞOK

Yaşanan düşüşün, New York–Londra hattında yaklaşık 20 bin gidiş-dönüş uçuşunu karşılayabilecek yakıt miktarına denk geldiği hesaplanıyor. Bu durum, küresel lojistik zincirinde baskıyı artırdı.

50 MİLYAR DOLARLIK EKONOMİK ETKİ

Petrol fiyatlarının savaş süresince ortalama varil başına 100 dolar seviyesinde seyretmesi, toplam kaybı yaklaşık 50 milyar dolara çıkardı. Bu rakamın, bazı Avrupa ülkelerinin yıllık ekonomilerine yakın büyüklükte olduğu belirtiliyor.

TOPARLANMA SÜRECİ UZAYABİLİR

Hürmüz Boğazı’ndaki ticari akışın kısmen açık olmasına rağmen, üretim ve sevkiyatın normale dönmesinin zaman alacağı ifade ediliyor. Hürmüz Boğazı üzerinden geçen enerji trafiğindeki kırılganlık, piyasalardaki belirsizliği artırıyor.

ENERJİ ALTYAPISINDA KALICI ETKİ RİSKİ

Uzmanlar, bazı bölgelerdeki üretim sahalarının yeniden tam kapasiteye ulaşmasının aylar sürebileceğini belirtiyor. Rafineri ve LNG tesislerinde yaşanan hasarların ise toparlanma sürecini yıllara yayabileceği ifade ediliyor.